Sünnet daveti: çocuk, şeker ve komşu evi

Davetiye elden ele dolaşınca sokak, günü öğrenir. Kiminin elinde zarf, kiminin cebinde küçük bir kesekağıdı şeker vardır. Sünnet daveti, mahallede çocuğun adının bir süre her kapıda anıldığı günlerden biridir. Kalabalık sevinç içindir. Yine de evin yorgunluğu, şekerin tadından daha önce fark edilmelidir.

Şekerin ve haberin dolaşması

Bazı mahallelerde haber şekerle, bazılarında kısa bir uğramayla gider. Kapı çalınır, iki cümle söylenir, tarih bırakılır. Uzun oturuş, davet gününe saklanır. Şeker ikramdır, borç değildir. Alan teşekkür eder, gelemeyecekse o anda söyler. Belirsiz "bakarız", evin sayısını şişirir.

Çocuğun kıyafeti bu haberin görünür tarafıdır. Takım, gömlek ya da ailenin uygun gördüğü sade bir elbise. Mahalle kıyafeti yarışa çevirmez. Çocuğun rahat etmesi, kumaşın parlamasından önemlidir. İğne batan yaka, sıkan ayakkabı ve uzun süren prova, günün neşesini baştan düşürür.

Ev mi, salon mu

Davet evde de kurulur, kiralanan bir salonda da. Evde kurulanı mahalle daha yakından hisseder. Merdiven kokusu, komşunun getirdiği tepsi, kapı önündeki ayakkabılar. Salon ise sayıyı toplar, sokağın gürültüsünü eve taşımaz. İkisi de geçerlidir. Seçim, ailenin gücüne ve çocuğun dayanıklılığına göre yapılır. Komşu, "bizim zamanımızda evde olurdu" diye seçimi küçümsemez.

Asker uğrulamada olduğu gibi burada da kapı önü erken dolar. Fark, bugünün merkezinde bir çocuğun olmasıdır. Çocuk yorulunca program kısalır. Misafir bunu alınganlıkla karşılamaz. En güzel ikram, çocuğun nefes alabildiği bir sıradır.

Sağlık evi ilgilendirir, gösteriş sokağı değil

Sünnet aynı zamanda bir sağlık kararıdır. Nerede, kim tarafından ve hangi koşullarda yapılacağı ailenin ve uzmanın konusudur. Mahalle bu kararın ayrıntısını merdivende konuşmaz. "Kim yaptı, kaç para" sorusu, çocuğun mahremiyetini eğlenceye çevirir. Komşunun payı, davete gelmek, gerekirse yemek taşımak ve gürültüyü saatine göre tutmaktır.

İyileşme günlerinde kapı daha seyrek çalınır. Her öğle "nasıl" diye eşiğe dayanmak, ilgili görünse de evi yorar. Bir kez sormak, ihtiyacı varsa yardım etmek ve gerisini aileye bırakmak yeter. Çocuk sokakta koşmaya hazır olduğunda zaten görülür.

Kalabalığın adabı

Müzik varsa ses, sokağın akşamına göre ayarlanır. Bebek uyuyan, hasta yatan, erken kalkan komşu unutulmaz. Konfetinin, şeker kâğıdının ve tek kullanımlık kabın yeri çöp kovasıdır, merdiven değil. Dağılırken toplayan el, davetin son nezaketidir.

Hediyede yarış olmaz. Altın, zarf ya da küçük bir oyuncak, ailenin çevresine göre değişir. Kimse kimsenin zarfını sormaz. Çocuk da hediyeyi övünç listesine çevirmez. Kına gecesinin kalabalığına benzeyen yanı, insanların aynı akşam bir evin etrafında toplanmasıdır. Ayrılan yanı, o akşamın sahibinin henüz çocuk olmasıdır.

Ertesi gün sokak

Ertesi sabah fırın yine açılır, servis yine kalkar. Davet, mahalleyi tatil ilan etmez. Aile çöpleri, artan tepsileri ve yorgunluğu toparlarken komşu bir kap yemeği bırakıp çıkabilir. Oturup uzun yorum yapmak gerekmez. Çocuk birkaç gün nazlıysa buna da şaşılmaz. Sokak, onu hemen eski oyuna çekmez. İyileşmek, kutlamanın parçasıdır.

Bu töreni anlatırken abartıya kaçmamak, çocuğa saygının kendisidir. Şeker dağıtılır, elbise giyilir, kapı çalınır. Asıl ölçü, kalabalık dağılınca evin kendi sesine dönebilmesidir.

Sık sorulan sorular

Davete şekerle mi gidilir? Şart değildir. Haber vermek başka, davete katılmak başkadır. Geliyorsanız küçük bir hediye yeter. Gelemiyorsanız bunu erken söylemek, evin sayısını rahatlatır.

Sağlıkla ilgili ayrıntı sorulur mu? Sorulmaz. Bu konu aileye ve uzmana aittir. Komşunun payı, merakı değil dayanışmanın ölçülü halidir.

Ses ne zaman kısılır? Akşam ilerledikçe ve sokakta uyuyanlar varsa kısılır. Neşe, komşunun uykusunu borç saymaz.