Yılbaşı gecesi: ışık, gürültü ve komşu sınırı
Yılbaşı gecesinde ışık, müzik ve komşu sınırı. Davetin gönüllü, sabahın temiz kalması.
Yılbaşı gecesi mahallede ışık birden çoğalır. Kimisi sofrasını kurar, kimisi erken yatar, kimisi sokaktaki sesten rahatsız olur. Bu üçü aynı apartmanda yan yana durabilir. Gece, bir tarafın neşesini öteki tarafın uykusuna borç yazdırmadan da geçebilir. Bunun için ilan gerekmez. Saat ve ses yeter.
Işığın sınırı
Pencereye asılan ışık, karşı dairenin perdesine vuruyorsa biraz kısılır. Sürekli yanan güçlü bir lamba, süs olmaktan çıkar, rahatsızlık olur. Balkon ışığı rüzgârda sallanıp camı dövüyorsa sabitlemek, komşuya yılbaşı hediyesinden daha yararlıdır. Işık, sokağı gece gündüze çevirmek zorunda değildir.
Ortak merdiveni ışıklandırırken yangın yolunu ve korkuluğu kapatmamak gerekir. Kablo, basamağın yeni bir tuzağı olmasın. Estetik, ayağın takılmadığı yerde başlar. Sökülünce bant izi ve kırık süsler yerde bırakılmaz.
Ses ve saat
Müzik, evin içinde de duyulabilir, sokakta da. Gece yarısından sonra yükselen ses, kutlamayı bütün bloğun uykusuna yayar. Bir şarkılık yükseklik ile saatler süren hoparlör aynı şey değildir. Düğün konvoyundaki korna nasıl kısa tutulursa, burada da müzik bir haber kadar kalabilir.
Erken yatan komşuya önceden bu gece biraz ses olabilir, saat kaça kadar demek, sürpriz yumruğu önler. Haber, izin almak değil, sürprizi azaltmaktır. Karşı taraf da her sesi kişisel saldırı saymazsa gece iki tarafta da nefes alır.
Sofra ve kapı
Davet edilecek komşu varsa önceden söylenir. Habersiz kapı, herkesi aynı neşeye zorlar. Gelmeyen, küskün ilan edilmez. Asansörde kısa selam veren kişi, o gece de aynı mesafeyi koruyabilir. Mesafe, düşmanlık değildir.
İkram kapı kapı taşınacaksa küçük tutulur. Ağır tabak, ertesi günün bulaşığını ve geri kap kovalamacasını büyütür. İstemeyen eve ısrar edilmez. Israr, ikramın tadını kaçırır.
Çocuk ve sokak
Çocuk için gece, şeker ve ışıktan ibaret görünebilir. Sokakta geç saatte başıboş koşu, hem araç hem cam için risklidir. Büyük yanında durur, süreyi baştan söyler. Havai fişek ya da yüksek patlama bazı mahallelerde sevilir, bazı evlerde ise hasta ve hayvan için zor olur. Yapılacaksa dar sahanlık ve kuru ot yakını seçilmez. Emin olunmayan bir eğlence, komşunun camına emanet edilmez.
Ertesi sabah yerdeki şişe, kâğıt ve patlamış artık toplanır. Toplanmayan gece, yılın ilk sabahında şikâyet olarak uyanır. Bir poşet, bu şikâyeti kısaltır.
Ertesi gün selam
Kapıda rahatsız ettik mi diye sormak, özür ile övünç arasında bir yerde durabilir. Kısa bir günaydın yeter. Karşı taraf bir şey söyleyecekse söyler. Söylüyorsa dinlenir, savunmaya geçilmeden. Gece bittiyse tartışmayı öğlene taşımak şart değildir.
Yılbaşı, mahalleyi tek bir sofraya zorlamaz. Işık ölçülü, ses saatli, davet gönüllü ve sabah temiz olursa farklı evler aynı sokakta yan yana durabilir. Bu da bir komşuluktur.
Sık sorulan sorular
Müzik ne zamana kadar açık kalabilir? Komşunun uyku saatini aşan sürekli hoparlör, kutlamayı rahatsızlığa çevirir. Önceden saat söylemek sürprizi azaltır.
Herkesi davet etmek gerekir mi? Gerekmez. Habersiz kapı, herkesi aynı neşeye zorlar. Gelmeyen küskün sayılmaz.
Sabah yerde kalanlar kimin işidir? O geceyi kuran evin ve o sırada sokakta olanların. Bir poşet, yılın ilk şikâyetini kısaltır.